8. sınıf · Türkçe · Yazım ve Noktalama
Yazım Kuralları konu anlatımı
Yazım sorularında görev ve bağlam belirleyicidir. Bağlaç olan “de/da” ayrı, bulunma hâl eki “-de/-da” bitişik yazılır. Bağlaç olan “ki” çoğunlukla ayrı; ilgi zamiri ve sıfat yapan “-ki” bitişik yazılır. Soru eki “mi/mı/mu/mü” önceki sözcükten ayrı yazılır. Büyük harfler, özel adlara gelen ekler ve birleşik sözcükler de dikkat ister. Yalnız sözcüğün sesine veya ezbere değil cümledeki görevine bak.
Bu konudan soru çöz →Temel kural
Bağlaç olan de/da ile ek olan -de/-da farklı yazılır; karar görevine göre verilir.
Konuyu öğren
“de/da”yı sına
“Ben de geldim”de bağlaç ayrı; “evde kaldım”da bulunma eki bitişik yazılır.
“ki”nin görevini ara
“Biliyorum ki...” bağlaçtır; “evdeki kitap” sıfat yapan ektir.
Soru ekini ayrı yaz
“Geldin mi?”de mi ayrı yazılır; sonraki ek ona bağlanır: “Gelecek misiniz?”
Özel ad ve büyük harfi denetle
Kişi ve yer adlarıyla tarihlerin yazımını; özel ada gelen eklerin durumunu kontrol et.
Çözümlü örnek
Örnek durum: “Bugün de bizimle gelecek misin?”
Soru: “de” ve “mi” neden ayrı yazılmıştır?
Yanıt: “de” bağlaçtır, “mi” soru ekidir; bu nedenle önceki sözcükten ayrı yazılır.
- “de” çıkarılsa da “Bugün bizimle gelecek misin?” cümlesi kurulabilir.
- “mi” soru anlamı katıyor ve kural gereği ayrı yazılıyor.
- “mi”den sonra kişi eki gelseydi ek ona bitişecekti: “misin”.
Çalışma önerisi
Her yazım sorusunda sırayla de/da → ki → mi → büyük harf → birleşik sözcük taraması yap.
Ses benzerliğine dayanıp bağlacı ek gibi bitişik yazmak; “de” bağlacını “te/ta” biçiminde kullanmak.
Kendini kontrol et
Ayrı yazdığın bağlaç cümleden çıkarıldığında temel cümle hâlâ anlamlı mı?